FacebookTwitterLinkedIn
  • VOLZIN 2019: NUMMER 1

    VOLZIN 2019: NUMMER 1

      Volzin organiseerde in samenwerking met Tilburg University een schrijfwedstrijd. Thema was: ‘Kunst
    02 januari 2019 - Lees meer
vrijdag, 10 February 2017 11:28

Zelfvoldane profeten van een nieuwe tijd

Bart van der Leck: De Storm, 1916, Kröller-Müller Museum, Otterlo Bart van der Leck: De Storm, 1916, Kröller-Müller Museum, Otterlo Tekst: Eric Corsius

Kunststroming De Stijl is een eeuw oud. Eric Corsius waardeert de schoonheid van haar vruchten, maar wantrouwt haar totalitaire pretentie. “De voortrekkers van De Stijl beschouwden zichzelf als zieners, die hun tijdgenoten ver vooruit waren en het als hun opdracht zagen die achtergebleven sukkelaars op te voeden tot de nieuwe vormgeving en stilering van het dagelijks leven en de maatschappij.”

Soms kan de dagelijkse werkelijkheid me benauwen en mijn denken vernauwen. Ik raak zo gewend aan het verloop van de dag en aan de inrichting van mijn leefomgeving dat ik ga vergeten dat er meer is. Deze gewenning aan de dagelijkse sleur is op zich een gezond verschijnsel. Het is de keerzijde van concentratie en focus, de prijs die wordt betaald voor het filteren en sorteren van de vele prikkels die op me afkomen. Hierdoor kan ik me toewijden aan mijn opgaven. Het is ook een remedie tegen romantisch of sentimenteel gezwelg en gedweep, tegen een ziekelijke weltschmerz. Kortom: in vrede leven met de tijd en de ruimte zoals die me zijn gegeven, is op zich heilzaam. Het risico is echter dat ik opgesloten raak in mijn eigen denkkaders.

Paradoxale tijdreis
Om die laatste reden verlaat ik op gezette tijden bewust de cocon van het vertrouwde en stel ik me bloot aan een virtuele of reële omgeving waarin het beduidend frisser is. Dat kan een innerlijk avontuur zijn, aan de hand van de fantasie, de religie of de literatuur. Dat kan een uiterlijk avontuur zijn: een reis, een wandeling, een bezoek aan een voorstelling of een museum. Zelf verkeer ik in de bevoorrechte omstandigheid dat ik een museum op loopafstand heb. Als ik tijdens een thuiswerkdag last krijg van de verleiding om diep weg te kruipen in mijn koker, daag ik mezelf uit en nodig ik mezelf uit om dit te bezoeken. Het is een avontuurlijk museum – het Van Abbe Museum in Eindhoven - dus met ‘uitdaging’ is niets te veel gezegd.
Bij mijn bezoek aan het Van Abbe ervaar ik steevast een aangename vervreemding, het weldadige gevoel van een koele bries. Daarbij heb ik een voorkeur voor de klassiekers van de moderniteit: Mondriaan, Van Doesburg, Lissitzky en Moholy Nagy. Zodra ik de ruimte betreed met hun werken, maak ik een paradoxale tijdreis. Ik ga terug in de tijd, naar een tijdstip waarop veel nog aan het ontkiemen en ontluiken was, wat inmiddels gemeengoed is. Het is alsof ik op mijn beurt de jeugd beleef van wat nu oud is en afgeleefd. Ik drink van een onbedorven jeugdelixer en raak in de ban van een jongensdroom die nooit uitkwam. Sommige van de genoemde kunstenaars waren ook ontwerpers en ‘inrichters’, die de leefwereld op smaak wilden brengen. Ik sta niet alleen oog in oog met hun werk, maar kan me letterlijk erin begeven en de door hen ingerichte ruimtes betreden. Hiermee is de tijdelijke verhuizing uit mijn vertrouwde omgeving naar een andere plek, waar een andere wind waait, heel letterlijk een feit.

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda