FacebookTwitterLinkedIn
maandag, 01 August 2016 11:19

Behoefte aan ritme en rust

Tekst: Bert van der Kruk Beeld: ANP Foto Tekst: Bert van der Kruk Beeld: ANP Foto

Onze snelle samenleving lijkt meer dan ooit behoefte te hebben aan een dag waarop het allemaal een beetje anders en langzamer mag. Maar in een geseculariseerde samenleving is geen moment heilig. En zeker de zondag niet.

Het afgelopen jaar voltrok zich in Nijkerk een stille revolutie. Vanouds staat het Veluwse stadje, waar zich ooit wonderlijke geestelijke beroeringen afspeelden, te boek als orthodox-protestant, volgens velen een beetje benepen. Callenbach zat er, uitgever van de veelgelezen boekjes van W.G. van der Hulst en andere stichtelijke lectuur. Christelijke partijen zaten er stevig in het zadel. Die tijden zijn voorbij. Van de ene op de andere dag brak de plaatselijke VVD met de christelijke partijen. In hun coalitieakkoord hadden ze afgesproken niet over de koopzondag te beginnen, maar dat viel de partij van de ondernemers steeds zwaarder. Vooral eigenaars van supermarkten klaagden dat ze klanten naar Amersfoort zagen verdwijnen. De VVD brak haar belofte en vormde tussentijds een nieuwe coalitie met twee andere partijen, die al jaren staan te trappelen. Meteen daarna was hij er: de koopzondag! Eindelijk. Het achterlijke stadje stoot zichzelf op in de vaart der volkeren, en troeft op dit punt zelfs het nabijgelegen Harderwijk af. Sindsdien zijn alle supermarkten zondags geopend en andere winkels één keer per maand. Als ik als inwoner van dit stadje op zondag langs de supermarkt fiets en daar een eenzaam kassameisje in tl-licht zie zitten, dringt zich onherroepelijk de vraag op: is dit nu vooruitgang? Moet jij niet gewoon lekker thuis zijn, in de sporthal of de kerk?

Refo-kalifaat

De triomf van de Nijkerkse ‘seculieren’ lijkt op die van de paarse partijen in de jaren negentig, nadat ze eindelijk van het CDA verlost waren. ‘Zo, nu gaan we de zaken eens even regelen.’ Het eerste naoorlogse kabinet zonder christelijke partij voerde de koopzondagen in, onder bezielende leiding van D66-minister Hans Wijers. In 2013, opnieuw onder een CDA-loos kabinet (Rutte II), vervielen het maximum van twaalf koopzondagen per jaar en het criterium ‘toeristische gemeente’ voor plaatsen die de winkels vaker open wilden hebben. Het is aan gemeenten zelf om te bepalen of en hoeveel koopzondagen ze toelaten. Inmiddels zijn de paarse effecten ook doorgedrongen tot op de Veluwe. Niet overal gaat dat zo geruisloos als in Nijkerk. Zo kwam er in Ede vorig jaar een referendum aan te pas. De uitkomst van de volksraadpleging: 57 procent van de inwoners is tegen. De koopzondag kwam er evenwel toch, zij het alleen in het centrum van de stad (waar de bewoners er minder moeite mee hebben) en niet in de omliggende dorpen. Tsja, zo kun je overal een mouw aan passen. Die oplossing kwam de gemeente Ede op een sneer van GeenStijl te staan: “Natuurlijk zijn wij pro-koopzondagen, vooral omdat we het 'zondag = rustdag'-argument net zo achterlijk vinden als 'homo's zijn ziek' en 'andersdenkenden moeten worden onthoofd'. Maar als uit een referendum blijkt dat de meerderheid nergens in de gemeente Ede koopzondag wil, dan lijkt dat ons het democratisch uitgangspunt. Gaat iedereen die wel wil Zaraën, Hemaën of Blokkeren op zondag lekker naar Wageningen. Het volk heeft gesproken, en ook al denkt het merendeel namens God te spreken, Ede dient er naar te luisteren.” En passant werd Ede nog even weggezet als ‘refo-kalifaat’ en heetten de bijhorende dorpen Lunteren, Harskamp en Wekerom ‘hardcore hele-notenbolwerken’. Want dat blijft natuurlijk altijd leuk: orthodox-protestante gelovigen afzeiken. Voor menig Randstedeling, zeker als die werkzaam is in de media, zijn zij de vleesgeworden achterlijkheid. In de discussie over zoiets als de koopzondag staan zij daardoor automatisch op achterstand, zeker als ze daarbij ook nog eens religieuze argumenten gebruiken.

Gesloten website

Kom dus niet aanzetten met argumenten van de Nederlandse Vereniging tot bevordering van de Zondagsrust en de Zondagsheiliging, ruim zestig jaar geleden in hetzelfde Ede opgericht. De vereniging streeft naar “inachtneming van de rust en de heiliging van de dag des Heeren, overeenkomstig Zijn inzettingen” en is tegen sport en spel op zondag, maar ook tegen tentoonstellingen en “amusementen”. Ze verspreidt gratis stickers met de tekst “Wij wensen zondags geen lectuur, in welke vorm dan ook, te ontvangen.” Bestellen kan niet op zondag, want dan is de website gesloten. Dan hebben ze het bij de ChristenUnie beter begrepen. Natuurlijk gaat het die partij om naleving van het vierde gebod: ‘Gedenk de sabbatdag’.

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda