FacebookTwitterLinkedIn
donderdag, 12 May 2016 11:17

Een eeuw vrouwenbijbel

Een eeuw vrouwenbijbel Tekst: Hannah van Moolenbroek

In september brengt uitgeverij Jongbloed de 'Vrouwenbijbel' op de markt. Een nieuw feministisch bijbelcommentaar? "Nee", zegt hoofdredacteur Hanneke Schaap-Jonker. "Ja", vindt exegeet Caroline Vander Stichele. "Dat vrouwen uit meer conservatieve kring actief zijn in de theologie is ook emancipatie."

De roze kaft maakt meteen duidelijk: dit is een boek voor vrouwen. Roze is de kleur van vrouwelijkheid en zorg, een subtiele hint naar het thema relaties, dat als een rode draad door het boek heenloopt. Volgens de makers van de Vrouwenbijbel zijn vrouwen namelijk meer gericht op relaties dan mannen. Zowel de relatie tussen mensen onderling als de relatie tussen God en mens komen in het boek aan bod. De commentaren op de Bijbeltekst zijn zowel voor als door vrouwen geschreven en daarmee draagt de Vrouwenbijbel zijn naam met recht.

Is een Bijbel voor vrouwen is in Nederland iets nieuws, in andere landen verschenen al eerder speciale vrouwenbijbels. De eerste en een van de bekendste is de Woman’s Bible van de Amerikaanse Elizabeth Cady Stanton. Meer dan honderd jaar geleden bracht zij samen met 26 andere vrouwen dit feministische commentaar op de Bijbel uit. Een mijlpaal in de feministische theologie, voor het eerst gingen vrouwen samen aan de slag om kritisch naar de rol van vrouwen in de Bijbel te kijken. Dit deden ze door passages over de rol van vrouwen uit de Bijbel van commentaar te voorzien. “Eigenlijk was de Woman’s Bible een soort knip-en- plak boek,” vertelt exegeet Caroline Vander Stichele, medewerker van de Universiteit van Amsterdam.

Vrouwenkiesrecht

 Elizabeth Cady Stanton werd op 12 november  in Johnston, New York geboren. In een tijd waarin vrouwen weinig rechten hadden, ontwikkelt zij zich tot een van de eerste voorvechters van het vrouwenkiesrecht. Het is voor haar zonneklaar dat de Bijbel een grote rol speelt in het beperken van de rechten van de vrouw. In 1896 schrijft ze in het tijdschrift Free Thought Magazine: ‘De Bijbel en de kerk zijn het grootste struikelblok op de weg naar vrouwenemancipatie.’ Later verklaart ze dat ze geen boek kent dat de onderdanigheid en minderwaardigheid van vrouwen zo aanprijst als de Bijbel.

Volgens Vander Stichele is deze gedachte kenmerkend voor die tijd: “Het debat over vrouwenrechten werd zowel door voor- als tegenstanders met de Bijbel in de hand gevoerd. Men ging op zoek naar teksten die het gelijk konden bewijzen.”

Van 1868 tot 1892 is Stanton voorzitter van twee organisaties die ijveren voor vrouwenkiesrecht. Tegelijkertijd ontstaat bij haar het idee om de misvattingen over vrouwen die volgens haar in de Bijbel staan recht te zetten door middel van commentaar op de teksten. Daarmee was Stanton  haar tijd eigenlijk te ver vooruit, het druiste tegen het geloof van veel mensen in om kritisch commentaar op de Bijbel te leveren. Ook voor de dames die vochten voor de emancipatie van vrouwen was dit nog een brug te ver. Het gevolg was dat ze haar taak als voorzitter moest beëindigen.

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda