FacebookTwitterLinkedIn
  • VOLZIN 2019: NUMMER 1

    VOLZIN 2019: NUMMER 1

      Volzin organiseerde in samenwerking met Tilburg University een schrijfwedstrijd. Thema was: ‘Kunst
    02 januari 2019 - Lees meer
woensdag, 07 October 2015 10:04

Zorgen om de koe

Tekst en beeld: Maarten Boersema Tekst en beeld: Maarten Boersema

"Koeien leveren topprestaties. Met die gedachte in mijn achterhoofd wil ik mijn koeien goede zorg geven om die prestaties te kunnen leveren", zegt melkveehouder Douwe de Jong. Als geen ander weet hij van kwetsbaarheid en afhankelijkheid.

'Ik heb geweldig werk als boer, maar je moet niet vergeten dat het ook gepaard gaat met een hoop zorgen." Aan het woord is Douwe de Jong (50), terwijl hij in de melkput de laatste koeien melkt. Samen met zijn vrouw Aetske heeft hij een boerderij met 95 melkkoeien en 68 stuks jongvee in het Friese Hallum. De Jong werkte eerst samen met zijn vader in een maatschap op de boerderij. In die tijd had hij ook een baan als inseminator. Nadat zijn vader onverwachts overleed, ging zijn moeder met hem in maatschap. Later namen Douwe en Aetske het bedrijf over. Zijn moeder helpt nog twee dagen per week mee op de boerderij. Het echtpaar heeft geen kinderen.

boeren1

Economische afweging

"Ik maak het vaak mee dat mensen het werk van de boer romantiseren en dan vergeten dat je ook een boel narigheid hebt, als een koe ziek is bijvoorbeeld. Daar kan ik dan echt over in zitten." Het is aan zijn gezicht af te lezen. Een van de koeien is ziek en Douwe de Jong en zijn vrouw twijfelen wat te doen. De veearts is er onlangs nog bij geweest, maar nog altijd is de koe ziek. "Het is gek, maar het is ook een economische afweging die je moet maken. De tarieven van veeartsen zijn naar verhouding hoog, maar de beesten zijn je dierbaar. Soms is het helaas verstandiger om een koe naar de slachterij te laten afvoeren, want als je te lang wacht dan kan een beest niet meer staan en mag zij niet meer vervoerd worden." Het tekent de bewogenheid van het echtpaar met hun beesten, want zo ervaren ze dat. "Ik weet zeker dat er door de relatief hoge tarieven van de veeartsen en medicatie meer dierenleed is."

Aetske haakt er op in: "Het voelt erg onnatuurlijk om een economische afweging te maken, want we zoeken het beste voor onze beesten. We hebben een band met ze. Je zou gek staan te kijken als je dit soort economische afwegingen ook op de behandeling van mensen zou toepassen." De liefde voor dieren zit er bij hen allebei al van jonge leeftijd in. Douwe: "Voor mij was het nooit een vraag wat ik wilde worden, maar ik ben nu wel blij dat ik een boer ben die naast het werk met de koeien ook werk met de tractor op het land mag doen. Die afwisseling maakt het mooi."

boeren4

Niet maakbaar

"De koeien zijn aan ons gegeven en wij mogen ervoor zorgen. Dat betekent aan de ene kant dat het een levend wezen is waar je goed voor moet zijn. Aan de andere kant hoef je het beest ook niet te verafgoden, want uiteindelijk zijn we als mens wel boven de dieren gesteld. Dat er tegenwoordig begrafenissen voor beesten zijn vind ik een teken dat we soms te ver doorslaan." De koeien lopen ondertussen in een stoet langs een sloot door de Friese klei op weg naar een stuk weiland naast de oudste eendenkooi van Nederland, uit 1601. "Ik wil een koe niet uitmelken en tot het maximale gaan, maar ik weet tegelijkertijd wel dat een koe wel tegen een stootje kan."

De Jong vraagt elke morgen aan God om hem die dag bij te staan. "Als Hij mij niet helpt, dan red ik het niet. Als boer weet ik als geen ander dat ik afhankelijk ben en ook heel kwetsbaar." Samen met zijn vrouw is hij lid van de PKN-gemeente Burdaard, waar hij ook geregeld in de kerkenraad heeft gezeten.

"Ik hekel de gedachte dat de wereld maakbaar zou zijn. Deze gedachte kom ik ook tegen in de sector waarin ik werkzaam ben. Dat baart me zorgen. Soms hoor ik collega's vertellen over hun uitbreidingsplannen en dan lijkt het alleen maar te gaan om productie en winst. Dat soort verhalen lees ik ook geregeld in bladen over het boerenleven en dat kweekt maakbaarheid, alsof het alleen om maximalisatie van winst en het uitbreiden van je veestapel gaat en je alles kunt bereiken door hard te werken." Midden in het vlakke Friese boerenland tussen Hallum en Marrum buigt hij zijn hoofd en illustreert zijn betoog met een voorbeeld. "De mens is door kunstmest de groei van gras gaan versnellen, maar er is er maar een die het kan laten groeien. Ik moet de eerste mens nog tegen komen die gras kan laten groeien."

Niet alleen het gebrek van afhankelijkheid in de boerensector maar in heel de samenleving is iets dat hem vaak aan het denken zet. "De maatschappij is veranderd. Vroeger was men meer afhankelijk van de boer en speelde de natuur ook directer een rol in het leven. Tegenwoordig groeit er een generatie op die niet goed door heeft wat er bijvoorbeeld op de boerderij gebeurt. Dat zorgt soms voor een houding waarin gedacht wordt dat alles mogelijk en maakbaar is."

boeren3

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda