FacebookTwitterLinkedIn
  • VOLZIN 2019: NUMMER 1

    VOLZIN 2019: NUMMER 1

      Volzin organiseerde in samenwerking met Tilburg University een schrijfwedstrijd. Thema was: ‘Kunst
    02 januari 2019 - Lees meer
woensdag, 22 April 2015 12:18

Niet in de hel geloven? Onbegrijpelijk!

Jaap Schreurs (1913-1983): "Aan de voeten van het kruis". Jaap Schreurs (1913-1983): "Aan de voeten van het kruis". Tekst: Erik Borgman Beeld: Jaap Schreurs

Geloven in de hemel? Ja, graag! Hoe anders ligt dat bij de hel. Dat het leven van mensen voortijdig wordt afgebroken of dat ze nooit uit de startblokken komen, dat het leven ook lijden kan zijn, maakt geen deeel uit van het moderne levensbesef. Onbegrijpelijk, vindt theoloog Erik Borgman. "Een cultuur die de hel afschaft, heeft het moeilijk om met de realiteit van het kwaad te leven.

De Engelse schrijver Gilbert Keith Chesterton (1874-1936) schreef ooit dat de erfzonde de enige christelijke geloofswaarheid was die zich empirisch laat bewijzen. Om de geneigdheid van de mens tot het kwade te zien ondanks al zijn pogingen zich te richten op het goede, hoef je maar om je heen te kijken. Of, met de apostel Paulus, in je eigen hart: “Ik doe niet het goede dat ik wil, maar het kwade dat ik niet wil” (Romeinen 7,19).

Moeite met lijden
Niettemin was ook in Chestertons tijd het geloof in de erfzonde op zijn retour; zijn opmerking getuigt van zijn onbegrip hiervoor. In zijn lijn ben ik geneigd te zeggen dat het bestaan van de hel als menselijke mogelijkheid inmiddels onomstotelijk bewezen is. Wie wil weten hoe het er daar aan toegaat, kan kiezen uit een enorme hoeveelheid beschrijvingen door overlevenden van de vernietigingskampen van de nazi’s, van Stalins goelag en van de talloze imitaties hiervan in onze wereld tot op de dag van vandaag. Dat niettemin steeds minder mensen in de hel geloven, vind ik om die reden eigenlijk onbegrijpelijk.
Dat veel mensen niet in de hel geloven, weet ik al lang en dat ik dit niet kan begrijpen ook. Toen ik halverwege de jaren zeventig theologiestudent was in Nijmegen, liep op mijn faculteit ook een gepensioneerde man college die de afstand die hij inmiddels voelde van het geloof waarin hij was opgevoed, probeerde om te zetten in begrip. Hij vond de hel een barbaars idee en achtte de gedachte dat er een hel zou bestaan een van de belangrijkste hindernissen voor de geloofwaardigheid van de christelijke traditie.
Ik was echter sinds enkele jaren definitief overtuigd van het belang van de christelijke traditie op dit punt dankzij een film, gedistribueerd door het Medisch Comité Nederland-Vietnam, waarin getoond werd wat een napalmbombardement aanrichtte. Ik had gezien hoe mensen levend verbrandden en had sindsdien wel moeite grote met het inzicht, maar geen moeite met het geloof dat de hel bestond. Wilde godsdienst iets betekenen, zo meende ik, dan kon dat alleen maar als het onomstotelijke bestaan van de hel verdisconteerd werd. Dit doet het christendom door de getuigenis dat de weg van Jezus Christus naar het volle leven loopt via de vertwijfeling, het lijden en een gruwelijke dood.
Ja, dat lijden van Jezus, daar had hij ook al zo’n moeite mee, zei de man toen wij tijdens een koffiepauze in gesprek raakten.

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda