FacebookTwitterLinkedIn
maandag, 09 February 2015 11:47

Religie is een spel zonder ophouden

Religie is een spel zonder ophouden Tekst: Jolanda Breur Beeld: Corbino

Hij wil atheïsten en gelovigen bij elkaar brengen. Maar zonder iemand ‘iets af te pakken’. Cultureel antropoloog André Droogers pleit voor meer spel, minder macht en een rehabilitatie van de marge. "Om toekomst te hebben moet de kerk een breder publiek aanspreken."

Polderen vormt een rode draad in het leven van André Droogers. Zijn vader, uit een gereformeerd nest, en moeder, van hervormden huize, zorgden voor een gematigd klimaat in zijn jeugd. De geschiedenis herhaalde zich toen hij als gereformeerde zijn hervormde vrouw Ineke ontmoette. Als cultureel antropoloog raakte hij gefascineerd door de diversiteit aan denkbeelden over religie. En na een voor hem teleurstellende fusie tussen PKN-wijkgemeenten in Driebergen, koos hij voor de vrijzinniger doopsgezinden. Want waar meningen uiteenlopen, ziet Droogers overeenkomsten die vragen om verzoening. Het liefst onder een uitnodigende, pluriforme koepel. Een queeste naar de schakel tussen antropologie en geloof.

Met uw boeken over religie hoopt u ook zoekende atheïsten aan te spreken. Hoe?
“In God 3.0 borduur ik voort op mijn boek Zingeving als spel uit 2010. Ik probeer het godsbegrip te verruimen en zo de conflictstof eruit te halen.” Droogers legt zijn hand op een exemplaar van zijn Engelstalige werk Religion at play voor hem op de keukentafel. “Net verschenen. Als mens zijn we in staat betekenis te geven aan de wereld om ons heen”, vervolgt hij. “We beschikken daarvoor over het vermogen symboliek te gebruiken. Dit geeft ons een extra dimensie. Met symboliek als taal kun je spreken over wat afwezig, onzichtbaar of toekomstig is. En laten deze zaken in religie nu juist geassocieerd worden met het goddelijke. Je kunt dus een religieus label hangen aan deze extra dimensie en die God noemen, maar dat hoeft niet. Ook atheïsten herkennen dit universele verschijnsel.”

Wat verstaat u onder religie?
“Wetenschappers definiëren religie als een verwijzing naar een andere, sacrale werkelijkheid, hoe je die dan verder ook benoemt. Naast deze verwijzende definitie bestaat er een functionele definitie, die zegt wat religie doet. Bijvoorbeeld: antwoord geven op levensvragen. Kijk je vanuit een functionele optiek dan valt ook een seculiere levensbeschouwing als het humanisme onder religie.
Binnen het symbolische domein bestaat nog een interessant grijs gebied. Tijdens mijn colleges liet ik vaak een documentaire zien over de Presleytarian Church of Elvis the Divine. Volgelingen van deze kerk kleden zich als Elvis, houden diensten en zien hem als de nieuwe Heiland. Mensen roepen soms met elkaar een werkelijkheid op waarin ze gaan geloven. Er loopt een onderzoek naar games die religieuze proporties aannemen en onlangs promoveerde iemand op religievormen rond de boeken van Tolkien. Fans hebben deze fictie tot werkelijkheid verheven, de Tolkien-religie.”

Login om meer te lezen
Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda