FacebookTwitterLinkedIn
  • VOLZIN 2019: NUMMER 1

    VOLZIN 2019: NUMMER 1

      Volzin organiseerde in samenwerking met Tilburg University een schrijfwedstrijd. Thema was: ‘Kunst
    02 januari 2019 - Lees meer
vrijdag, 10 October 2014 15:52

Soms moet je door de zure appel heenbijten

Column Willem van der Meiden Column Willem van der Meiden

Een jaar geleden geleden woedde op Refoweb een discussie over Apple. Een redacteur verklaarde zonder blikken of blozen dat Apple de religie van de duivel was. Dat zou te maken hebben met het logo van Apple, een appel met een hap eruit: de verboden vrucht dus waarvan Eva Adam in Genesis 3 liet eten, nadat de slang haar daartoe had verleid. Omdat die slang Satan was, is Apple demonisch en verwijst het bedrijf naar het Beest. Aldus RefoWeb. Daar zal Microsoft blij mee zijn.

In de tekst van Genesis 3 is van een appel geen sprake. Het Hebreeuwse woord dat wordt gebruikt, is het algemene woord voor ‘vrucht’. En dat kan in de Bijbel een appel zijn, maar ook een druif of een vijg en zelfs de vrucht van een schoot. Later is het een appel geworden waarmee het serpent de vrouw verleidt en zij vervolgens haar man. De gevolgen ervan liegen er niet om.
Het beeld is krachtig gebleken. Er is onderzoek gedaan naar christelijke symboliek in reclame-uitingen. De meest voorkomende symbolen zijn engelen, vaak vrouwen(!) met vleugels die je een hemelse boodschap komen brengen. Hoog scoort ook de karikatuur van Maria, als maagdelijke onschuld met hoofddoekje symbool van vroomheid en trouw, terwijl daartegenover het beeld van de duivel met puntige oren regelmatig in reclame wordt gebruikt.
Maar ook de appel uit Genesis 3 scoort hoog. Talloos zijn de uitingen van de appel als symbool voor verleiding, gretig gecombineerd met een vrouw in verlokkende pose. De bedenkers van het logo van Apple zijn natuurlijk niet gek. Steve Jobs koos een merknaam en een merkteken die iconisch mogen heten als het gaat om een verleidelijk product. En die communicatie is behoorlijk goed gelukt.

Die arme appel kan daar zelf weinig aan doen. Dat de broers Grimm de boze stiefmoeder van Sneeuwwitje haar in de gedaante van een heks laten verleiden met een o zo heerlijk ogende appel toont de universele kracht van het symbool. Wie kan zo’n appel weerstaan? Eva niet, Adam niet, Sneeuwwitje niet. In de Griekse mythologie heeft een appel grote gevolgen. Eris, godin van de twist, biedt een gouden appel aan op een godenfeestje, waarop staat: ‘Voor de mooiste’. Dat leidt tot twist onder drie godinnen, totdat de Trojaanse prins Paris Aphrodite, de godin van de liefde, als mooiste aanwijst. Zo wordt met deze twistappel de kiem gelegd voor de Trojaanse Oorlog. Het verhaal is waarschijnlijk ouder dan het verhaal van Genesis.

Dat brengt ons ten slotte terug bij het Paradijsverhaal en een saillante vrucht ervan: de adamsappel. De naam van deze aan mannen voorbehouden uitstulping van het schildkraakbeen verwijst naar het bijbelse verleidingsverhaal. Er zou een stukje appel bij de man in de keel geschoten zijn. Daar is in de uitleggeschiedenis menige seksistische connotatie aan verbonden. Want vrouwen hebben geen adamsappel: zij hebben dus de verleiding volledig geslikt, terwijl dat bij de man slechts ten dele is gelukt. Zie je wel dat vrouwen zwak zijn? En dat Adam als een soort onnozelaar te kijk wordt gezet die niet opgewassen is tegen de verlokkingen van zijn vrouw, terwijl de vrouw innig contact heeft gehad met de Boze zelf, heeft uitleggers verlokt tot de conclusie dat vrouwen zelf vaak diabolische wezens zijn. Zouden de logobouwers van Apple dit ook hebben onderzocht?

Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda