FacebookTwitterLinkedIn
maandag, 13 February 2017 11:45

Zelfkritiek

Tekst: Janneke Stegeman Tekst: Janneke Stegeman

Kritiek is lastig. Als ik een gevoel van verongelijktheid voel opkomen als iemand iets heeft aan te merken op mijn functioneren, probeer ik een paar seconden rust in te bouwen. Waarschijnlijk zit er iets in, ook al hoor ik dat veel liever niet.

In reactie op ons manifest over een christendom zonder moslimhaat dat in december op NieuwWij verscheen, kregen Alain Verheij en ik nogal eens te horen dat we zelfhaat uitventen. We schreven het stuk omdat we ons er zorgen over maken dat het christelijke geloof wordt ingezet om moslims tot ‘de ander’ te verklaren. We deden een oproep tot zelfkritiek. We vermoeden namelijk dat de voortdurende verdachtmaking van moslims – ze zijn gewelddadig, vrouwonvriendelijk en irrationeel – een poging is eigen kwalijke kanten niet te zien.
Sommigen lezen die oproep alsof we beweren dat de islam zonder zonde is en moslims perfecte mensen zijn. Recent besprak Gerrit-Jan KleinJan in Trouw een preek van mijn hand over oecumene met moslims. Ik doelde op oecumene in betekenis van ‘bewoonde wereld’. We staan namelijk voor de gezamenlijke uitdaging, samen met alle Nederlanders, een goede samenleving te creëren. Terecht schrijft Kleinjan dat wat mij betreft de islam geen fremdkörper is in Europa, maar simpelweg onderdeel van wie we zijn. Hij vervolgt: “met de islam is niet zoveel mis, meent Stegeman.” En: “in plaats van de pijlen op de islam te richten, pleit ze voor zelfkritiek.”
Als Kleinjan even na zou denken, zou hij zich realiseren dat die zelfkritiek wordt geuit door álle Nederlanders, dus inclusief moslims. Want, zoals gezegd, moslims zijn onderdeel van wie we zijn. Dat zou een gesprek opleveren waaraan moslims actief deelnemen. Nu zijn zij steeds het verdachte lijdend voorwerp van debatten en staan hun burgerrechten en soms zelfs hun mens-zijn ter discussie. Dat is een heel onevenwichtige situatie.

In dat andere, gemeenschappelijke gesprek kunnen kwesties als radicalisering aan de orde komen als gedeeld problemen. Tenslotte strekt dit fenomeen zich uit van de hooligan via de neonazi naar de moslimextremist. Datzelfde geldt voor vrouwenonderdrukking, geweld, en andere zaken waarmee we in een ideale oecumene zouden hebben afgerekend. Iedereen is deelnemer aan dat gesprek – als je het tenminste ook over je eigen schaduw wilt hebben.
………….
Janneke Stegeman is Theoloog des Vaderlands en werkt bij debatcentrum De Nieuwe Liefde.

Log in om reacties te plaatsen

Doorzoek de website

 

 

Agenda