Laatste nieuws

  • Volzin 2016 nummer 10

    Volzin special: Luther 500 'Luther was een rauwdouwer' Vijfhonderd jaar na de stellingen in Wittenberg zijn Luthers ideeën algemeen gedachtegoed. Lees meer
  • Cynisme

    Het is gebeurd, ik ben ten prooi ben gevallen aan het cynisme. Lange tijd heb ik de druk Lees meer
  • 1
  • Volzin 2016 nummer 10

    Volzin special: Luther 500 'Luther was een rauwdouwer' Vijfhonderd jaar na de stellingen in Wittenberg zijn Luthers ideeën algemeen gedachtegoed. Maar wat was die Luther nu precies voor mens? Historicus Herman Selderhuis vertelt over het ontstaan van zijn Luther-biografie. INTERVIEW Duitsland viert zijn gecompliceerde held Elleke Bal reist af naar Luthers geboorteplaats Erfurt om te zien hoe daar het herdenkingsjaar gevierd wordt. REPORTAGE Zacht sudderend vlees tegen ware weerwolf Willem van der Meiden duikt in de zestiende-eeuwse scheldcultuur waar Luther een actieve rol in speelde. Voor de paus en ook Erasmus had hij geen goed woord over. ACHTERGROND Melanchthon, bedachtzaam hervormer Lucas Cranach de Oudere, beter bekend als Melanchthon, speelde in de reformatie een belangrijke rol. Als tegenwicht van de temperamentvolle Luther was hij een stille kracht in het hervormingsproces. PORTRET Muziek maakt het dode woord levend Volgens Luther was de muziek geschapen, niet door de mensen bedacht. Johann Sebastian Bach werd door hem geïnspireerd en bracht het goddelijke van de muziek tot uiting. MUZIEK   & OOK: Stoere taal van politici bedenkelijk De stoere taal van politici en bestuurders heeft bedenkelijke en zelfs gevaarlijke kanten. Democratie vraagt niet om een staatsmoraal maar om dialoog. Jan van Hooydonk. REDACTIONEEL ‘De ziel, niet het brein bepaalt wie wij zijn’ Filosoof en psychiater Gerrit Glas, sinds juni actief als eerste Nederlandse hoogleraar filosofie van de neurowetenschappen, benadrukt dat er naast een brein ook nog zoiets als een ziel bestaat. Elke van Riel. INTERVIEW ‘De jachtige stadsmens komt hier weer op adem’ Boer en filosoof Jan Huijgen beoefent op de Eemlandhoeve zogeheten multifunctionele landbouw. Naast biologische groenten zij er ook rust en bezinning te vinden. José Vorstenbosch. REPORTAGE Heldenschrijn en schandvlek Politiek historicus Koen Vossen reist af naar Japan en ontdekt de levende en onverwerkte erfenis van het oorlogsverleden. Koen Vossen. REPORTAGE Leven en geloven zoals struisvogels In Egypte worden ze onderdrukt, maar hier hebben ze de mogelijkheid hun geloof te belijden. Een inkijkje in de Koptische kerk in Nederland. Laura Sophie van der Reijden. REPORTAGE ‘Bankmanagers verkopen hun ziel aan de duivel’ In het eerste interview van de nieuwe Volzinreeks ‘zeven maal zonden’ doet bankier Jaap van der Vinne een boekje open over hebzucht. Willem van der Meiden. ZEVEN MAAL ZONDEN Alleen mama kan ons redden De moderne mens leeft in een staat van ontheemding. In de zoektocht naar rust en geborgenheid is de samenleving gebaat bij een moederfiguur. David Roelofs. ESSAY Vertegenwoordigster van de andere Amerikaanse droom Ze is een spiritueel leider, een rolmodel voor vrouwen, een inspiratie voor allen. Het succes van Oprah Winfrey verklaard.  Willem van der Meiden. GRENSVERLEGGERS Voor altijd kameraden Jurgen Tiekstra bespreekt Wes Andersons ‘The Grand Budapest Hotel’. Jurgen Tiekstra. FILM Wielrenner wacht wijwater op de top Tussen de kapellen vol wielrenfietsen en wijwater gaat begin oktober de Ronde van Lombardije van start. Fietsen is het nieuwe biechten.  Nico Keuning. SPORTRELIGIE   Hij, de vreemdeling President van de lutherse synode, Trinette Verhoeven, vertelt over haar favoriete kerklied ‘Uw stem, Heer, hebben wij gehoord’. Bert van der Kruk. DICHTERBIJ & altijd in Volzin: Columns van Colet van der Ven, Enis Odaci en Jeroen Fierens; nieuwe boeken. Klik hier voor de link naar de PDF. Lees meer
  • Cynisme

    Het is gebeurd, ik ben ten prooi ben gevallen aan het cynisme. Lange tijd heb ik de druk weten te weerstaan; ik wilde ergens in geloven, ergens voor gaan. Ik vond het ook prachtig als mensen dat deden, al geloofden ze in iets waar ik met mijn hoofd totaal niet bij kon. Ergens in geloven vraagt om moed, om om kunnen gaan met twijfel en onzekerheid. Terwijl ik zat te grinniken om AstroTV voelde ik tegelijkertijd de oprechte zoektocht van de bezorgde moeder die medium Alohomora belt om te vragen of haar zoon ooit nog weer op het rechte pad komt en werd ik geraakt door de getoonde kwetsbaarheid. Maar die tijd is nu dus voorbij. Mijn laatste slachtoffer is de gezondheidshype. Hoe verdeeld we als Nederlanders soms ook lijken, de obsessie met gezondheid maakt ons één. Ook Henk en Ingrid stoppen inmiddels drie keer paar jaar met roken en doen verwoede pogingen om te beginnen met hardlopen. Toen ik deze zomer weer terug kwam uit Servië – waar een maaltijd bij voorkeur exclusief uit vet vlees bestaat en de gemiddelde 12-plusser er lekker op los rookt – zei mijn moeder: “Je moet wel weer wat minder gaan roken hoor, wat heb je eraan? Je hebt zo’n gezond lichaam, je maakt het helemaal kapot.” Ik zei: “We zijn veel te geobsedeerd door gezondheid mam, ik heb geen zin om voorzichtig te zijn, ik wil gewoon lekker genieten.” ‘Cynisch zijn is makkelijk’, echode mijn eigen stem in mijn hoofd, ‘ergens in geloven vraagt om moed’. Ik besloot me als vanouds weer eens open te stellen voor de mooie kanten van het ‘ergens in geloven’ en zag in de obsessie met gezondheid de basale levensdrang die ieder wezen kent. Leven is leuk en doodgaan dus niet, daarom doen we ons best om zo lang en gezond mogelijk te leven. En wees eerlijk Jeroen, zo sprak ik mijzelf toe, je kunt ook best van het (vitamine D-rijke) zonnetje genieten zonder daarbij meteen drie bier weg te tikken. Tevreden kruip je dan ’s avonds in je bed, denkend aan hoe je zo gezond alleen maar theïnevrije thee hebt gedronken en met je vrienden over koolhydraten hebt gepraat. En terwijl de tranen over je wangen rollen drink je in je eentje nog even een fles wodka leeg, omdat dat de meest caloriearme manier is om dronken te worden en maar niet geconfronteerd te hoeven worden met de pijn van je saaie bestaan. Ik geef het op. Jeroen Fierens (26) studeert humanistiek en schrijft op www.eenpadvinder.nl. Lees meer
  • Contemplatieve politiek gevraagd

    "Ik voel mij de laatste jaren vrijwel politiek dakloos", schrijft theoloog Erik Borgman. Politici beloven dat zij in staat zijn het leven beheersbaar en veilig te maken. "Maar het werkelijke probleem is dat ze zeggen te doen wat buiten hun macht ligt. Zo zijn zij niet alleen blind voor de realiteit, maar verspreiden zij deze blindheid." Borgman pleit voor een ander politiek uitgangspunt: het verlangen van mensen naar goed leven. ‘Je moet een van ons willen zijn’, was de kop boven een interview met Malik Azmani eind juli in Trouw. VVD-kamerlid Azmani, kind van een Friese moeder en een Marokkaanse vader, was door de opmaakredacteur tegen de achtergrond van een Nederlandse vlag geplaatst terwijl hij een visje at. Hij verlangde naar meer momenten dat Nederlanders het gevoel konden hebben bij elkaar te horen, zoals hopelijk de Olympische Spelen. Dit soort geluiden hoor je tegenwoordig vaker. Ze maken mij doodsbang. Ik weet ook wel dat het niet in eerste instantie tegen mij gezegd wordt, maar als ‘gewoon’ zijn de norm wordt, ben ik verloren. Ooit werd ik tot tranen toe geroerd door Freek de Jonge, die in een conference zei: “Ik hoor het mijn vader nog zeggen: ‘Doe toch eens gewohoon!’ ‘Doe nou eens iets bijzonders’, was misschien iets stimulerender geweest!” Er is tegen mij op cruciale momenten gezegd: Jij doet iets bijzonders, ga ermee door want het is misschien belangrijk. Ik hoefde niet bij ons gezin te willen horen, ik hoorde erbij. Dat maakte het mogelijk om iets te doen wat mijn vader, moeder of broers niet konden bedenken, maar wat ze als, ik het deed, als zinvol herkenden. Hetzelfde gold omgekeerd. Er alleen voor staan Het lukte niet altijd, maar het idee was dat door wat ieder aan eigenheid inbracht, wij gezamenlijk beter werden. Misschien denk ik daarom wel dat God vooral nieuwsgierig is welk aspect van zijn goedheid in jou, jou en mij aan het licht zal komen en dat stimuleert. “Tot vrijheid heeft Christus ons bevrijd”, schrijft de apostel Paulus in de brief aan de Galaten (5,1). Het is deze vrijheid die ons redt omdat zij nieuwe, ongehoorde dingen mogelijk maakt. Onze redding ligt niet in onderschikking aan welke vorm van vaste identiteit dan ook. Wij maken ons zorgen over het verkeerde. We denken tolerant te zijn, maar als iemand iets afwijkends doet, geloven we dat onze samenleving bezig is uit elkaar te vallen. De ervaring dat we als los zand zijn geworden, komt naar mijn overtuiging echter voort uit ons gevoel dat niemand haar of zijn nek meer uitsteekt. Wij zijn gaan geloven dat niemand meer voor ons opkomt, dat we er alleen voor staan. Dus zoeken de meesten van ons dekking: als ik nu maar hard genoeg laat blijken dat ik ‘een van ons’ wil zijn, dan zal ik in dat ‘ons’ ook wel beschutting vinden. Een enkeling schreeuwt dat hij geen veiligheid nodig heeft. Wat er aan de hand is weet iedereen en de regels zijn duidelijk, tenminste voor ‘ons’, en iedereen die zich niet aan onze regels onderwerpt, moet de consequenties maar ondervinden. Veel dekkingzoekers herkennen zich in zijn woede en zoeken nu dekking in zijn kracht. Zo wordt het ventileren van agressie tegenover anderen teken dat je ‘een van ons’ wilt zijn. Ondertussen voelen we in de door agressie getekende wereld nog angstiger en verweesder. De vraag is hoe het gemakkelijker kan worden nieuwe wegen te verkennen. Ruimte scheppen Het verlangen om ‘een van ons’ te zijn wil ik niet koesteren. Omdat ik dan altijd te kort zal schieten, maar vooral omdat dit impliceert dat ik daarmee zou verklaren niet ‘een van hen’ te zijn. Maar ik ben ‘een van hen’! Vorig jaar zei paus Franciscus het wat mij betreft glashelder, toen hij tijdens zijn bezoek aan de Verenigde Staten de gezamenlijke vergadering van het Amerikaanse Congres toesprak. Hij borduurde voort op de zogenoemde Gulden Regel, die wordt beschouwd als de grondslag van alle ethiek en die ook door Jezus werd verwoord: “Behandel de mensen in alles zoals je wilt dat ze jullie behandelen” (Matteüs 7,12). Deze regel, zei de paus, suggereert dat we anderen met dezelfde passie en compassie moeten behandelen als waarmee wijzelf behandeld willen worden. We moeten voor anderen naar dezelfde mogelijkheden als naar die wij voor onszelf nastreven. We behoren de groei van anderen bevorderen zoals ook wijzelf graag door anderen geholpen zouden willen worden. “Kortom: als we zekerheid willen, moeten we zekerheid geven; als we leven willen, moeten we leven geven; als we mogelijkheden willen, moeten we mogelijkheden beschikbaar stellen.” Want we leven niet van grenzen, maar van wat dankzij de ruimte die anderen scheppen voor ons mogelijk is. Die anderen moeten er daarom van ons de ruimte voor krijgen. Realistisch of wereldvreemd Dit gaat lijnrecht in tegen wat tegenwoordig voor wijsheid doorgaat. Politiek essayist Paul Scheffer schreef voor de Maand van de Filosofie een boekje met als titel De vrijheid van de grens. Wij zouden grenzen minder met onvrijheid moeten associëren, vindt hij. Buitenhouden van wat zich aan ons voordoet als willekeur en chaos, maakt onze vrijheid mogelijk en beschermt haar. Dat gemeenschap en wederzijdse betrokkenheid en verantwoordelijkheid gebaseerd zijn op uitsluiting, onverschilligheid en zo nodig vijandschap ten opzichte van wat ons bedreigt, is voor Scheffer een paradox die wij maar te accepteren hebben om niet af te stevenen op een oorlog van allen tegen allen. Lees meer
  • Hoogmoed en die val daarna

    De dichter Willem Kloos verkondigde dat hij “een God in het diepst van zijn gedachten was”. De arme man kreeg door deze uitspraak een hoop kritiek te verduren. Het is onmogelijk, riepen de criticasters, te denken dat je almacht hebt over je gedachten, je driften, de wereld om je heen. Alles is een constructie van biologische processen die signalen van de buitenwereld opvangen en deze omzetten in emoties waar het brein dan weer wat van moet zien te maken. Je vraagt je af of deze fronzende gelijkhebbers ooit twintig zijn geweest. Tamelijk vervuld van mijzelf denk ik nogal eens dat ik een God in het diepst van mijn gedachten ben. Dat ik, als ik maar goed analyseer en contempleer, mezelf overal binnen, tussen of uit kan kletsen. Een beetje welsprekendheid hier, een slimme opmerking daar en ik loods het angstvallig zwijgende voetvolk zo door de rode zee der retoriek. Deze positie is mij voorbehouden omdat ik studeer en jong ben. Iedereen die me tegenspreekt is laagopgeleid of heeft alzheimer. Deze zorgvuldig opgebouwde zelfvergroting, is aan stukken geslagen toen ik op een kalme herfstmiddag voorbij werd gescheurd door een bejaarde vrouw op een motor. Terwijl ik beduusd door deze zoevende combinatie van ouderdom en techniek, nadacht over zestigplussers en midlifecrises, raakte ik van de weg en vond mijzelf even later in de goot. Naast mij lag een beschadigd ego en wat stukjes arrogantie. Wat was hier gebeurd? Liggend in die goot bedacht ik dat de wereld toch wel vol zit met onverwachte wendingen. Situaties die ik, zelfs als opperwezen der gedachten, niet kan bedenken. De praktijk wijst uit dat er bejaarden zijn die niet braaf hun puddingbakje leegeten in een muffe zorginstelling. De realiteit is dat er motorverkopers zijn die zonder doorvragen aan oudere dames een racemonster verkopen. De werkelijkheid is zo dat jonge mensen van hun fiets vallen en oma’s over het asfalt razen. God weet wat deze vrouw allemaal nog meer kan. Misschien heeft ze wel jaren werkervaring in winstgevende sectoren, heeft ze kinderen gebaard die nu nuttige dingen doen voor de wereld en haar inwoners, werkt ze stiekem voor de CIA die haar inhuurt om jongelingen van hun hooghartige sokken te rijden. De regering heeft onlangs bepaald dat de ouderen meer koopkracht krijgen. Straks hebben ze allemaal een motor. Hoeveel ouderen gaan mij nog terechtwijzen? Ik vrees voor de toekomst en mijn goddelijke geestesproducten. Vanuit de goot bekeken, blijkt de wereld toch wat anders dan gedacht. David Roelofs is masterstudent Nederlandse Literatuur en Cultuur aan de Universiteit Utrecht en stagiair bij Volzin. Lees meer
  • 'Onze bezem verbindt leefwerelden'

    We hebben te lang in een cultuur gezeten van graaien en achterover hangen. Tegen mensen die teveel hebben zou ik willen zeggen: investeer en geef iets terug. En tegen mensen aan de onderkant van de samenleving: kom uit die stoel en ga aan de slag.” Het project ‘Social label’ slaat een brug tussen kunstenaars en ontwerpers aan de ene kant en mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt aan de andere kant. ‘Wij willen een positieve beweging zijn die mooie designproducten maakt voor een mensgerichte economie.” Ontwerpers Petra Janssen (50) en Simone Kramer (44) zijn de initiatiefnemers van Social label. In 2011 vonden ze elkaar bij het Huttenfestival in Tilburg, de tijd waarin de economische crisis zijn sporen had nagelaten. Het moest anders. Janssen: “We hebben toen een tiendaags bouwfestival georganiseerd met beeldend kunstenaars, ontwerpers en architecten. We bouwden een nieuwe samenleving, een dorp in de stad Tilburg. Het festival was geënt op het idee dat iedereen mee mag doen.” Op het festival leerden cliënten van een houtwerkplaats van Amarant, een zorgorganisatie voor mensen met een verstandelijke beperking, meubels maken van ontwerper Piet Hein Eek. “Omdat ze daar zo’n lol in hadden, hebben we Piet gevraagd voor hen een ontwerp op maat te maken. Dat werd het eerste Social label product.” Kramer: “Het was mooi om te zien wat het met mensen doet om onderdeel te zijn van een gemeenschap en dat kunst mensen kan verbinden.”In het Werkwarenhuis aan de Tramkade in ’s-Hertogenbosch, gevestigd in een oud fabriekspand, staan verschillende tafels en banken van Piet Hein Eek. Op een stellage zijn de andere producten van Social label uitgestald: vazen, schorten, bezems en een servies. Echte denkers én doeners, zo omschrijven Janssen en Kramer zichzelf. Er is de afgelopen vijf jaar dan ook veel gebeurd. “Het begint altijd met een vraag”, vertelt Kramer. “De begeleiders of manager van een werkplaats komen naar ons toe met een idee. Dan gaan wij kijken wat ze maken, welk materiaal ze gebruiken en welke vorm van vakmanschap aanwezig is. Het uitgangspunt is de vraag wat ze willen leren. Dan zijn ze van binnenuit gemotiveerd om te innoveren. Onze productlijnen staan eigenlijk voor een andere manier van kijken: hoe kunnen we mensen mee laten doen door gezamenlijk mooi werk te creëren?”Vervolgens zoeken ze een ontwerper die aansluit bij de mentaliteit en praktijk van de werkplaats. Ontwerper en makers komen met elkaar in contact en uiteindelijk rolt er een ontwerp uit. Kramer: “De mensen staan voorop, vervolgens komt het proces en dan pas het product. Dat moet een vliegwiel zijn voor een andere werkomgeving.” Het designproduct zorgt ook voor een podium: door aandacht in de media komen de mensen die het maken in de schijnwerpers te staan. Mouwen opstropen “We wilden onze fietswerkplaats naar een hoger niveau tillen. Toen we in aanraking kwamen met Social label waren we meteen enthousiast.” Melle Talsma (46) is projectmanager bij Cambio Buurtbeheer in Deventer, dat zich richt op bevordering van de leefbaarheid in de wijken en op activering van mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Het bedrijf biedt activeringstrajecten, dagbesteding en vrijwilligerswerk waarbij reguliere krachten als rolmodel fungeren. Dagelijks werken er driehonderd mensen bij Cambio. Naast werkzaamheden als catering, klussen en reiniging zijn deelnemers werkzaam in de Fietswerkplaats. Talsma: “De betere fietsen uit het depot worden opgeknapt voor de verkoop. De frames van fietsen die niet meer te redden zijn, worden gezandstraald, gepoedercoat en voorzien van nieuwe onderdelen. Mensen kunnen hier op basis van hun eigen wensen een fiets laten bouwen.”Janssen en Kramer van Social label wisten meteen wie ze aan Cambio wilden koppelen: Dick van Hoff, ontwerper van onder meer robuuste houtkachels. In Deventer keken ze halsreikend uit naar een nieuwe design fiets. Een aantal maanden na de kennismaking presenteerde Van Hoff zijn ontwerp: een bezem. Talsma: “In eerste instantie waren we niet zo enthousiast, maar door zijn verhaal bij het ontwerp waren we vrij snel om. Dick heeft op een heel eigen manier naar de historie en het DNA van Cambio gekeken.” Lees meer
  • NIEUWE VOLZIN-SPECIAL: 'LUTHER 500'

    ‘Het is puur menselijk gedoe, als men beweert, dat de ziel uit het vagevuur omhoogschiet, zodra de klank van het geld in de kist rinkelt.’ Dit is een van de 95 stellingen tegen de aflatenhandel die de priester Martin Luther (1483-1546) op 31 oktober 1517 publiceerde – of aanplakte op de deur van de slotkapel in Wittenberg zoals de romantische voorstelling luidt. Reformatorische kerken – de lutherse voorop – grijpen de gebeurtenis van 31 oktober 1517 aan om een jaar lang stil te staan bij de Reformatie die door Luther werd begonnen. Het Luther- en Reformatiejaar gaat 31 oktober a.s. van start met een bijeenkomst in het Zweedse Lund. Luther mag dan de paus – die hem in de ban deed – hebben aangeduid als “priester van de duivel, vijand van God en tegenstander van Christus”, dit heeft zijn volgelingen niet belet paus Franciscus uit te nodigen in Lund aan de Lutherherdenking deel te nemen. Zoals dit ook de paus niet heeft belet om op de invitatie van de Zweedse lutheranen in te gaan. Volzin wijdt aan het begin van ‘refo500’ een special aan kerkhervormer Luther. Hij was “een mooi maar moeilijk mens”, zegt zijn biograaf Herman Selderhuis, “een rauwdouwer”. Ook anderen maken in deze special duidelijk dat Luther een kind van zijn tijd was en soms bedenkelijke opvattingen huldigde – onder andere over de Joden. Waarom dan toch deze special? ‘Lutherambassadeur’ Margot Kossmann geeft het antwoord: “We vieren dat we voor onszelf hebben leren denken. Daar staat reformatie voor. Je mag zelf bepalen wie je bent, wat je denkt, wat je mening is en waar je staat, Deins niet terug voor debat of discussie.” Die opdracht van de Reformatie staat nog altijd, ook voor niet-protestanten. De nieuwe Volzin verschijnt vrijdag 30 september 2016. Als u geen abonnee bent, kunt u hier het nummer los bestellen. Lees meer
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6

Doorzoek de website

volzin schrijfwedstrijd

'Geloven is een lovestory'


geloven anno nu

‘GELOVEN IS EEN LOVESTORY’

12 gesprekken over  geloven anno nu 
hier te downloaden

Social media

FacebookTwitterLinkedIn

Agenda